Hypertrofie onder de loepHypertrofie wordt in de fitness wereld vaak als synoniem gebruikt voor het “groeiprincipe”, maar deels de waarheid. Wat is hypertrofie dan wel?

Van spierbundel tot spiercel

Om een heldere uitleg mogelijk te maken zoomen we in op onze kleinste bouwstenen van het lichaam (anatomische term). Ook wel fundamentele stofwisselingseenheden (fysiologische term) genoemd. Namelijk: cellen, specifiek de skeletspiercellen, ook wel: myocyten genoemd.

Van groot naar klein, van spierbundel tot spiercel:

1. de spierbundel, met daarin;
2. de bundelvezels, met daarin;
3. de spiervezels, met daarin;
4. de myofibrilen, met daarin;
5. de myocyten (spiercellen).

Hypertrofie uitgelegd

Nu we de spier hebben “ontleed” gaan we het begrip hypertrofie er naast leggen. We beginnen met een algeheel omvattende definitie:
Hypertrofie is: “een overmatige (= hyper-) groei (= trofie) van weefsels of organen, zonder toename van het aantal cellen; de cellen worden alleen groter (dit is het tegengestelde van atrofie).”

Als we deze definitie betrekken naar het gebied van spiergroei (met als eenheid spiercellen; myocyten) kunnen we zien dat het om een groei in volume (grootte) gaat in plaats van groei door deling (vermeerdering).  Schematisch ziet het er als volgt uit:

Hypertrofie onder de Loep

Hypertrofie onder de Loep

Het verschil zit dus in de grootte/inhoud (volume) óf het aantal (deling).

Laten we de hier voorgaande kennis eens combineren; de anatomie van de spier en het hypertrofie principe. Hieruit kunnen we concluderen dat je cellen door hypertrofie in volume toenemen en dus groeien. Maar het menselijk lichaam streeft naar homeostase (evenwicht). En hypertrofie, zoals je kunt lezen in de definitie eerder in dit artikel, is verstoren van het evenwicht. Namelijk groei, wat wordt bewerkstelligd door training.

Ons lichaam heeft van nature een aanpassingsvermogen. Wat ook wel adaptatie wordt genoemd. Dit wil zeggen dat ons lichaam zich aanpast naar wat het te voortduren krijgt. Zo valt te verklaren dat een bodybuilder breed en gespierd is. Terwijl een marathonloper weinig massa heeft. Deze verklaring wordt ondersteund door de trainingswetmatigheid: specifiteit.

Als we terugkijken naar het evenwicht (homeostase), zul je kunnen zeggen dat het lichaam na verstoring hiervan weer zal herstellen. Dit wordt ondersteund door de trainingswetmatigheid: supercompensatie.

Conclusie Hypertrofie

Als we deze zaken naast elkaar leggen kun je, kort door de bocht, hieruit concluderen dat hypertrofie zal overgaan tot atrofie. Het lichaam herstelt immers de homeostase. Praktisch gezien, de cel die “opgepompt” is zal weer in volume afnemen. Hypertrofie en groei, een tijdelijke en dus deelse waarheid!

De échte spiermassa aankomen, en dus ook groeien zal gebeuren onder invloed van celdeling, dit noemen we mitose.